Ustawa z dnia 10 września 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wspieraniem polubownych metod rozwiązywania sporów (Dz. U. z 2015 r. poz. 1595), która weszła w życie w 2016 r. spowodowała istotne zmiany w cywilnym postępowaniu polubownym, głównie w zakresie postępowania mediacyjnego.

Podstawowym celem zmian było podniesienie skuteczności mediacji, zwiększenie liczby prowadzonych mediacji pozasądowych i zmotywowanie sędziów do przekazywania spraw do rozstrzygnięcia samodzielnie przez strony przy udziale profesjonalnego mediatora.

Zmiany w kodeksie postępowania cywilnego obejmują przede wszystkim:

  1. wprowadzenie obowiązku informowania w pozwie, czy strony podjęły próbę polubownego rozwiązania sporu przed skierowaniem sprawy do Sądu; w przypadku niepodjęcia takiej próby, powód ma obowiązek wyjaśnić przyczyny takiego stanu,
  2. obowiązek informowania przez sąd o możliwości skierowania sprawy do mediacji, szczególnie na wstępnym etapie postępowania; Sąd będzie uprawniony do skierowania stron do mediacji na każdym etapie sprawy, a także więcej niż raz w toku postępowania sądowego,
  3. przyznania stronom pierwszeństwa przy wyborze mediatora,
  4. umożliwienie mediatorowi zapoznanie się z aktami sprawy zaraz bezpośrednio po przystąpieniu stron do mediacji,
  5. obowiązek przekazania mediatorowi przez Sąd danych kontaktowych stron w możliwie jak najkrótszym czasie,
  6. wydłużenie maksymalnego okresu mediacji do trzech miesięcy,
  7. określenie minimalnych kwalifikacji mediatorów stałych,
  8. zaliczenie kosztów mediacji – prowadzonej na zarządzenie Sądu – do kosztów sądowych, z których strona może być zwolniona w na podstawie przepisów k.p.c.,
  9. w przypadku, gdy mediacja nie odbędzie się z powód niezależnych od strony, która planuje złożyć pozew/wniosek, strona zachowa uprawnienia wynikające z przerwania biegu przedawnienia roszczenia, jeżeli wniesie pozew w terminie 3 miesięcy od dnia w którym mediator lub druga strona złożyli oświadczenie powodujące, że mediacja nie została wszczęta albo następnego po upływie tygodnia od dnia doręczenia wniosku o przeprowadzenie mediacji, gdy mediator lub druga strona nie złożyli oświadczenia, o którym mowa w pkt 1
  10. stworzenie systemu zachęt finansowych dotyczących kosztów sądowych np.: wniosek o zatwierdzenie ugody pozasądowej zawartej przed mediatorem zostanie zwolniony od opłaty sądowej, jeśli do zawarcia ugody dojdzie przed rozpoczęciem rozprawy, sąd zwróci stronom całość opłaty sądowej,przy ustalaniu wynagrodzenia adwokata oraz radcy prawnego Sąd weźmie pod uwagę jego zaangażowanie w czynności podjęte w celu polubownego rozwiązania sporu również przed wniesieniem pozwu,
  11. prawo sądu do obciążenia strony, która odmówiła poddania się mediacji w sposób oczywiście nieuzasadniony, częścią kosztów powstałych na skutek zdecydowanie nagannego i nielojalnego zachowania strony względem sądu lub przeciwnika procesowego.

Autor

Damian Lech

Radca prawny

damian.lech@prwlegal.pl

Tel.: +48 22 651 86 30

Fax: +48 22 651 86 29